espEconomy: strategy and practiceEconomy: strategy and practice1997-99672663-550XИнститут экономики10.51176/1997-9967-2021-4-76-89esp-537Research ArticleРЕГИОНАЛЬНАЯ ЭКОНОМИКА И ТЕРРИТОРИАЛЬНОЕ РАЗВИТИЕREGIONAL ECONOMY AND TERRITORIAL DEVELOPMENTИзучение трендов развития и разработка мер по преодолению депопуляции стратегически важных регионов КазахстанаStudy of Development Trends and Development of Measures to Overcome Depopulation of Strategically Important Regions of KazakhstanИбрагимоваК. И.IbragimovaK. I.

старший научный сотрудник

ул. Шевченко 28, A25K1B0, Алматы

Kalamkas I. Ibragimova - Candidate of Economic Sciences, Leading Researcher 

28 Shevchenko Str., A25K1B0, 050000, Almaty

ilayskalamkas@mail.ruТурысбековаА. Б.TurysbekovaA. B.

магистр, научный сотрудник 

ул. Шевченко 28, A25K1B0, Алматы

Aisha B. Turysbekova - Master, researcher 

28 Shevchenko Str., A25K1B0, 050000, Almaty

aisha9393@mail.ruИнститут экономики КН МОН РККазахстанInstitute of Economics CS MES RKKazakhstan2021310120221647689Copyright © Ибрагимова К.И., Турысбекова А.Б., 20222022Ибрагимова К.И., Турысбекова А.Б.Ibragimova K.I., Turysbekova A.B.Данная работа распространяется под лицензией Creative Commons Attribution 4.0.This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.https://esp.ieconom.kz/jour/article/view/537

В данной статье рассматривается один из самых актуальных на сегодняшний день вопросов: изучение трендов развития и исчезновения регионов Казахстана. В статье рассматриваются особенности и возможности стратегического развития регионов в Республике Казахстан, а также тенденции регионального развития и проблемы исчезновения регионов. Главная актуальность статьи: дает реальную информацию о тенденциях развития и исчезновения регионов Казахстана. Целью статьи является рассмотрение возможных путей преодоления негативных тенденций в стране и улучшения депопуляции, демографии. Представлена сравнительная информация о научной значимости, проблемах регионального развития и деструкции, а также о депопуляции в стране. Практическая значимость работы заключается в том, что в процессе изучения результатов работы, демографии студенты высших учебных заведений получают ценные сведения. В работе использовались следующие методы исследования: анализ текста в виде анализа научной литературы, влияющей на изучение демографии, сравнительный анализ в виде изучения и обобщения информации, полученной в ходе исследования; а также использовались статистические методы, синтез. В качестве вспомогательных методов эмпирического исследования используются: сравнение, обобщение. Основные выводы и ценность исследования: в статье изложены основные причины возникновения проблемы депопуляции и исчезновения регионов Казахстана и депопуляции. Вместе с тем, в Казахстане представлены актуальные и новые данные о текущем состоянии и исчезновении трендов развития, депопуляции.

This article deals with one of the most pressing issues today: the study of trends in the development and disappearance of the regions of Kazakhstan. The article discusses the features and opportunities of strategic development of regions in the Republic of Kazakhstan, as well as regional development trends and issues of regional extinction. The main relevance of the article is that it provides accurate information about trends in the development and disappearance of the regions of Kazakhstan. The purpose of the article is to consider possible ways to overcome negative trends in the country and improve depopulation and demographics. Scientific significance, Regional Development, and extinction issues, as well as comparative information on depopulation in the country, are presented. The practical significance of the work lies in the fact that the results of this work when studying demographics, become valuable information for students of higher educational institutions. The following research methods were used in the work: text analysis in the form of analysis of scientific literature affecting the study of demographics, comparative analysis in the form of study and generalization of information obtained during the study; as well as statistical methods, synthesis were used. As auxiliary methods of empirical research: comparison, generalization is used. The main conclusions and value of the study: the article presents the emergence of the problem of depopulation and the main reasons for the disappearance and depopulation of the regions of Kazakhstan. At the same time, the current state of development trends in Kazakhstan and current and new data on extinction and depopulation are provided.

трендырегионыстратегиядепопуляцияКазахстанисчезновениеразвитиеtrendsregionsstrategydepopulationKazakhstandisappearancedevelopmentReferencesАртемова О.В. Негізгі тренд- тер өңірлік даму: мүмкіндіктер дәлізі. О.В. Арте- мова, А. Н. Савченко. ЮУрГУ Хабаршысы// Серия Экономика және менеджмент. – 2019.- № 13 (3). – С. 5-13.Artemova, O.V. (2019). Main trends of regional development: a corridor of opportunities. O. V. Artemova, A. N. Savchenko. Bulletin of Yuurgu. Series Economics and management, 13 (3), 5-13. (In Russ.)Тұрмағанбетова А.Қ. Қазақ- стан Республикасындағы өңірлердің стратегиялық даму ерекшеліктері мен мүмкіндіктері, экономикалық ғылым және практика: IV халықаралық материалдар. ғылыми. конф. (Чита). - Чита: 2016, Жас ғалым баспасы, 94-97.Turmaganbetova, A.K. (Chita, April 2016). Features and opportunities of strategic development of regions in the Republic of Kazakhstan. economic science and practice: IV International materials. scientific. Conf. - Chita: young scientist publishing house, 94-97. (In Russ.)Афонцев С.А. Санкции и международные институты: перспективы снижения санкционных рисков для России// Вестник международных организаций. – 2019. - Т. 14(3). – С. 48–68.Afontsev, S.A. (2019) Sanctions and international institutions: Prospects for reducing sanctions risks for Russia. Bulletin of International Organizations, 14(3), 48-68. DOI: 10.17323/1996-7845-2019-03-03. (In Russ.)Nurlanova, N.K. (2014). Scenarios of innovative development of regions of Kazakhstan and assessment of opportunities for their implementation. Problems of territorial development, 4 (72), 82-96.Nurlanova, N.K. (2014). Scenarios of inno- vative development of regions of Kazakhstan and assessment of opportunities for their implementation. Problems of territorial development, 4 (72), 82-96. (In Russ.)Мусабалина Д.С., Киреева А.А. Оценка уровня инновационного развития регионов Казахстана и возможности их дальнейшей кластеризации//Экономика: стратегия и практика. – 2019. - № 14(1). – С. 149-161.Mussabalina, D.S.., Kireyeva, А.А. (2019). Assessment of the level of innovative development of the regions of Kazakhstan and the possibility of their further clustering. Economics: the Strategy and Practice, 14(1), 149-161. (In Russ.)Nurlanova N.K., Satybaldin A.A., Bekturganova M.A., Kireyeva A.A. Spatial distribution of economic growth and inequality: Kazakhstan›s experience // Journal of Asian Finance, Economics and Business. – 2018. - № 5(3). – С. 169–178.Nurlanova, N.K., Satybaldin, A.A., Bekturganova, M.A., Kireyeva, A.A. (2018). Spatial distribution of economic growth and inequality: Kazakhstan›s experience. Journal of Asian Finance, Economics and Business, 5(3), 169–178. (In Russ.)История создания, философия, векторы развития; 2021 [обновлено 21 июня 2021; процитировано 29 октября 2021]. Доступно: https://ia-centr.ru/han-tengri/journal.History of creation, philosophy, vectors of development; 2021 [updated June 21, 2021; cited October 29, 2021]. Available: https://ia-centr.ru/hantengri/journal. (In Russ.)Темірова А.Б., Әбдімомынова А.Ш. (2016). Қазақстан өңірлерінің әлеуметтікэкономикалық саралануы. РУДН Хабаршысы, Экономика сериясы, 1, 58-69.Temirova, A.B., Abdimomynova, A.Sh. (2016). Socio-economic differentiation of the regions of Kazakhstan. Bulletin of the RUDN, Economics Series, 1, 58-69 (In Russ.)Ахметжанов Б.А., Тәжібекова К.Б., Хишауева Ж. Т. Қазақстан Республикасының Өңірлік дамуын стратегиялық жоспарлау// ҚарМУ хабаршысы. – 2016. - № 2(82). – С. 118-124.Akhmetzhanov, P.A., Tazhibekova, K.B., & Hishaueva, Zh. T. (2016). Strategic planning of regional development of the Republic of Kazakhstan. Bulletin of Karsu, 2(82), 118-124. (In Russ.)Қазақстан Республикасының Президенті — Елбасы Н.Ә.Назарбаевтың «Қазақстан – 2050» Стратегиясы: қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты» атты Қазақстан халқына Жолдауы. - [ЭР]. Қатынау режимі: www.online.zakon.kzAddress of the president of the Republic of Kazakhstan — Elbasy N. A. Nazarbayev to the people of Kazakhstan “strategy” Kazakhstan – 2050: a new political course of the established state”. - [ER]. Access mode: www.online.zakon.kz. (In Russ.)Бюро национальной статистики; 2021 [обновлено 19 октября 2021; процитировано 30 октября 2021]. Доступно: http://www.stat.gov.kz.Bureau of National Statistics; 2021 [updated October 19, 2021; cited October 30, 2021]. Available: http://www.stat.gov.kz. (In Kaz.)Курсив-Қазақстан бизнес Жаңалықтары; 2021 [2021 жылдың 24 қарашасында жаңартылды; 2021 жылдың 29 қарашасында келтірілген]. Қолжетімді: https://kursiv.kz/tag/kursivresearch.Italics-Kazakhstan Business News; 2021 [updated on November 24, 2021; cited on November 29, 2021]. Available: https://kursiv.kz/tag/kursiv-research. (In Kaz.)Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі; 2018 [2019 жылдың 27 желтоқсанда жаңартылды; 2021 жылдың 10 қарашасында келтірілген]. Қолжетімді: https://adilet.zan.kzMinistry of Justice of the Republic of Kazakhstan; 2018 [updated on December 27, 2019; cited on November 10, 2021]. Available: https://adilet.zan.kz. (In Kaz.)Сарапшылар Қазақстанның солтүстік өңірлеріндегі халық санының азаюын атап өтті; 2021 [2021 жылдың 23 қарашасында жаңартылды; 2021 жылдың 30 қарашасында келтірілген]. Қолжетімді: http://inform.kz.Experts noted a decrease in the population of the northern regions of Kazakhstan; 2021 [updated on November 23, 2021; cited on November 30, 2021]. Available: http://inform.kz. (In Kaz.)Депопуляция: дағдарыстық жағдайдан шығу жолдары. Ғалымдар әзірлеген бағдарлама; 2021 [2021 жылдың 12 қарашасында жаңартылды; 2021 жылдың 25 қарашасында келтірілген]. Қолжетімді: http://xn--80aa2bkafhg.xn--p1aiDepopulation: ways out of a crisis situation. A program developed by scientists. 2021 [updated on November 12, 2021; cited on November 29, 2021]. Available: http://xn--80aa2bkafhg.xn--p1ai. (In Russ.)Ресейлік БАҚ Қазақстанның солтүстігінен емес, тұрғындарынан айырылып қалу қаупі бар екенін айтады : бұл қанша шындықжаңалықтар | Керуен; 2021 [2021 жылдың 20 қарашасында жаңартылды; 2021 жылдың 29 қарашасында келтірілген]. Қолжетімді: https://www.caravan.kzRussian media say that Kazakhstan is in danger of losing its inhabitants, not the north: how much is the truth-News | caravan; 2021 [updated on November 20, 2021; cited on November 29, 2021]. Available: https://www.caravan.kz. (In Kaz.)Исагалиева А.С. Репродуктивті мінезқұлық халықтың депопуляциясы факторы ретінде. А. С. Исагалиева, Ю. г. Миронова// Мәтін: тікелей. Жас ғалым. – 2015. - № 2(82). – С. 432-433.Isagalieva, A.S. (2015). Reproductive behavior as a factor of depopulation of the population- Text: direct. Young Scientist, 2 (82), 432-433. (In Russ.)

The authors declare that there are no conflicts of interest present.